အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ ဥပေဒၾကမ္းေကာ္မတီဥကၠ႒ ဦးေဇာ္မင္းႏွင့္ ေတြ႕ဆုံေမးျမန္းျခင္း

၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၉ ရက္က က်င္းပသည့္ ဒုတိယအႀကိမ္ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝး ၁၉ရက္ေျမာက္ေန႔တြင္ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ ဥပေဒၾကမ္းေကာ္မတီက ၿငိမ္းခ်မ္းစြာစုေဝးျခင္းႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ စီတန္းလွည့္လည္ျခင္းဆိုင္ရာ ဥပေဒကိုျပင္ဆင္သည့္ဥပေဒၾကမ္းအား တင္သြင္းခဲ့သည္။

အဆိုပါ ဥပေဒၾကမ္းအရ ႏိုင္ငံေတာ္လုံၿခဳံေရး၊ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး၊ ရပ္႐ြာေအးခ်မ္းသာယာေရးတို႔ကို ပ်က္ျပားသည့္သေဘာေဆာင္ေသာ ဆႏၵျပပြဲမ်ားကို ေငြေပးျခင္းျဖစ္ေစ၊ ပစၥည္းလက္ေဆာင္ေပးျခင္းျဖစ္ေစ ခိုင္းသူမ်ားအား ျပစ္မႈထင္ရွားပါက သုံးႏွစ္ထက္မပိုေသာ ေထာင္ဒဏ္အျပင္ ေငြဒဏ္လည္း ခ်မွတ္ႏိုင္ေၾကာင္းပါရွိသည္။

ယင္းဥပေဒၾကမ္းႏွင့္ စပ္လ်ဥ္းၿပီး အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ ဥပေဒၾကမ္းေကာ္မတီဥကၠ႒ ဦးေဇာ္မင္းႏွင့္ ေတြ႕ဆုံေမးျမန္းထားသည္မ်ားမွ အခ်ိဳ႕ကို ေကာက္ႏုတ္ေဖာ္ျပလိုက္ပါသည္-

ေမး – ၿငိမ္းစုစီဥပေဒကို ျပင္ဆင္ရတဲ့ရည္႐ြယ္ခ်က္ကို သိခ်င္ပါတယ္။

ေျဖ – ျပင္ဆင္တာက ပုဒ္မ-၄ ကို ျပင္တယ္။ ပုဒ္မ-၄ မွာ အေျခခံဥပေဒပုဒ္မ-၃၅၄ ရဲ႕စာသားသုံးေၾကာင္း ထည့္ထားတယ္။ ဘာလဲဆိုေတာ့ ႏိုင္ငံေတာ္လုံၿခဳံေရး၊ ရပ္႐ြာေအးခ်မ္းသာယာေရး သို႔မဟုတ္ ျပည္သူတို႔ရဲ႕ ကိုယ္က်င့္တရားအက်ိဳးငွာ ျပ႒ာန္းထားသည့္ဥပေဒမ်ားႏွင့္ မဆန္႔က်င့္လၽွင္ဆိုတဲ့ ဒီစာေၾကာင္းေတြ အတိအက်ကို ျပန္ထည့္ထားတာ။ ဘာေၾကာင့္ထည့္ထားသလဲဆိုေတာ့ ဒီဥပေဒကို စျပင္တယ္။ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ကေပါ့။ အခု ႏွစ္ႏွစ္တာကာလအတြင္း ဒီဥပေဒကို ျပန္သုံးသပ္ေတာ့ ဒီဥပေဒမွာ တခ်ိဳ႕အခ်က္ေလးေတြ ျပင္ဖို႔လိုတယ္လို႔ ကၽြန္ေတာ္တို႔ေတြ႕တယ္။ အဓိကကေတာ့ ပုဒ္မ-၄ ပါပဲ။

ေမး – ဘယ္အခ်က္ေတြကို အဓိက ျပင္ဆင္မွာလဲ။

ေျဖ – ပုဒ္မ-၄(ဃ)ကို တစ္ခ်က္ျပင္လိုက္တယ္။ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာဆႏၵထုတ္ေဖာ္တဲ့အခါမွာ အရင္တုန္းကဥပေဒမွာ လူဦးေရ၊ ေနရာ၊ ခန္႔မွန္းလူဦးေရ၊ သြားမယ့္အစီအစဥ္ စတဲ့အခ်က္ေတြနဲ႔ သတ္မွတ္ထားတယ္။ အခုေတာ့ ခန္႔မွန္းကုန္က်စရိတ္နဲ႔ Sponsor ေပးတဲ့လူ၊ အဖြဲ႕အစည္းကို တည့္ေပးရမယ္လို႔ ျပင္ထားတာေလးရွိတယ္။

ေမး – ဘာေၾကာင့္ အဲဒီအခ်က္ကို ျဖည့္စြက္ျပင္ရတာလဲ သိခ်င္ပါတယ္။

ေျဖ – ဘာေၾကာင့္ ဒါကိုျပင္လဲလို႔ေျပာရရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ဥပေဒကို Review ျပန္လုပ္တဲ့အခါမွာ ဘာသြားေတြ႕လဲဆိုေတာ့ အခုဆႏၵထုတ္ေဖာ္တဲ့ကိစၥေတြ အနယ္နယ္အရပ္ရပ္မွာရွိတယ္။ တခ်ိဳ႕ဆို ေနျပည္ေတာ္မွာေတာင္ ဆႏၵထုတ္ေဖာ္တာေတြရွိတယ္။ အခု ရန္ကုန္မွာလည္း ဆႏၵထုတ္ေဖာ္တာေတြရွိတယ္။ ဆႏၵထုတ္ေဖာ္တဲ့လူဦးေရ၊ အုပ္စုႀကီးကို Sponsor ေပးတယ္။ က်ပ္သုံးေထာင္ေပးတယ္၊ ငါးေထာင္ေပးတယ္၊ တစ္ေသာင္းေပးတယ္ဆိုတဲ့သတင္းမ်ိဳးေတြ ၾကားလာရတယ္။ ၾကားရေတာ့ ဒီသတင္းမ်ိဳးဟာ ဟုတ္ႏိုင္ေလာက္တဲ့ အေနအထားလည္းရွိတယ္။ ျပန္သုံးသပ္ၾကေတာ့ တခ်ိဳ႕ဟာေတြက မွန္ကန္တာေတြ ရွိတယ္။ ဒီအခ်က္ကိုထည့္မွျဖစ္ေတာ့မယ္ဆိုၿပီးေတာ့ ပုဒ္မ-၄(ဃ)ကို ကၽြန္ေတာ္တို႔ ျပင္လိုက္တာျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္တစ္ခုက ပုဒ္မ-၁၈ ကို အစားထိုးၿပီးေတာ့မွ တစ္ခုျပ႒ာန္းလိုက္တဲ့ ပုဒ္မတစ္ခုထပ္တိုးသြားတာေပါ့။ အစက ပုဒ္မက ၂၈ ခုရွိတယ္။ အခု၂၉ ခုရွိသြားတာေပါ့။ က်န္တာေတာ့ ေထြေထြထူးထူးမရွိဘူး။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ အစိုးရသစ္တက္ၿပီး လႊတ္ေတာ္ေကာ္မတီေတြဖြဲ႕ၿပီးေနာက္ ဥပေဒၾကမ္းေကာ္မတီကေန ၿငိမ္းစုစီဥပေဒတို႔၊ ရပ္/ေက်းဥပေဒတို႔ အဲဒီဥပေဒမွာ ေျဖေလၽွာ႔ဖို႔ အမ်ိဳးမ်ိဳးႀကိဳးစားခဲ့ၾကတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ အရင္တုန္းက အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့တဲ့အစိုးရနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္တို႔ NLD အစိုးရတက္လာတဲ့အခါမွာ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက ေျဖေလၽွာ႔ေပးဖို႔လည္း ယူဆတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔လည္း အရင္တုန္းက ဆႏၵျပခဲ့ၾကတာပဲ။ အဲဒီေတာ့ ဆႏၵျပတဲ့သူေတြအတြက္ ဘယ္လိုေျဖေလၽွာ႔ရမလဲဆိုတာ ကၽြန္ေတာ္တို႔ စဥ္းစားတာ။

ေမး – ဒီလိုျပင္လိုက္တာက ေျဖေလွ်ာ့ေပးတယ္လို႔ ဆိုလိုခ်င္တာလား။၏

ေျဖ – ကၽြန္ေတာ္တို႔ ဒီဥပေဒကိုျပင္ဆင္ၿပီးတဲ့အခါမွာ ဒီဥပေဒႏွစ္ႏွစ္ၾကာၿပီးတဲ့ေနာက္ ျပန္ၿပီး Review လုပ္တဲ့အခါမွာ ဘယ္ေနရာမွာ အားနည္းခ်က္ေတြရွိသလဲ၊ ထြက္ေပါက္ေတြရွိသလဲ၊ မသမာသူေတြက ဥပေဒကို လက္တစ္လုံးျခားလုပ္ၿပီးေတာ့ က်င့္သုံးသြားတာေတြရွိသလဲဆိုတာေတြကို ျပန္သုံးသပ္ၿပီးမွ ဒီအခ်က္ေတြကို ေတြ႕လို႔ျပင္တာပဲျဖစ္တယ္။ ေနာက္ဆႏၵထုတ္ေဖာ္ပြဲေတြမွာ ပိုၿပီးေတာ့ စနစ္က်လာမယ္လို႔ ယူဆပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ဥပေဒၾကမ္းေကာ္မတီမွာလည္း ဥပေဒေတြကို ႀကဳံႀကိဳက္ရင္ ျပန္ၿပီးေတာ့ သုံးသပ္ၾကတယ္။ သုံးသပ္တဲ့အခါ ဒီဥပေဒက ဘယ္လိုေနရာမွာ ဘယ္လိုေတြေတြ႕လာၿပီး က်င့္သုံးတဲ့ဥပေဒမွာ အားနည္းခ်က္ေတြရွိလာၿပီဆိုရင္ ျပင္သင့္ရင္ ျပင္ရမယ္၊ ျဖည့္သင့္ရင္ ျဖည့္ရမယ္၊ ပယ္ဖ်က္သင့္တဲ့အပိုဒ္ေတြ ပယ္ဖ်က္ရမယ္ဆိုတဲ့မူအတိုင္း ကၽြန္ေတာ္တို႔ျပင္တာပါ။

ေမး – အဲဒီလို ျပင္ဆင္ျဖည့္စြက္လိုက္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္ကို ထိခိုက္သြားႏိုင္လား။ ဆရာ့အျမင္ေလးသုံးသပ္ေပးပါဦး။

ေျဖ – ဖြဲ႕စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒပုဒ္မ-၃၅၄ ကို ကိုးကားထားတာနဲ႔တစ္ၿပိဳင္တည္းမွာ လြတ္လပ္စြာထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္ကို ကၽြန္ေတာ္တို႔က ဘာမွ အဟန္႔အတားမျဖစ္ေစဘူး။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ ပုဒ္မ-၃၅၄ ကဆိုတာက လုံၿခဳံေရး၊ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးနဲ႔ ရပ္႐ြာေအးခ်မ္းသာယာေရး သို႔မဟုတ္ ျပည္သူတို႔၏ကိုယ္က်င့္တရားအလို႔ငွာ ျပ႒ာန္းထားေသာဥပေဒမ်ားကို မဆန္႔က်င္လၽွင္ဆိုတာ ပါတယ္။ လူတိုင္း ဆႏၵထုတ္ေဖာ္ခြင့္ရွိတယ္ဆိုတဲ့ အဓိပၸာယ္ပဲ။ မဆန္႔က်င္ရင္ လူတိုင္း မိမိဆႏၵကို ထုတ္ေဖာ္လို႔ရတယ္။ ဆန္႔က်င္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ မရဘူး။ အဲဒီေတာ့ ႏိုင္ငံေတာ္က ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒက ေပးထားတယ္။လြတ္လပ္စြာ ေျပာဆိုပိုင္ခြင့္ရွိတယ္၊ ဆႏၵထုတ္ေဖာ္ပိုင္ခြင့္ရွိတယ္၊၊ ဒါေပမဲ့ အဲဒီမွာတစ္ခုကို ႏိုင္ငံေတာ္ရဲ႕လံုၿခံဳေရးကို မထိခိုက္ေအာင္ ေျပာပိုင္ခြင့္ရွိတယ္။ လုံၿခဳံေရးကို ထိခိုက္ရင္ေတာ့ ေျပာပိုင္ခြင့္မရွိဘူး။ ဒါေၾကာင့္ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္ကို ထိခိုက္ျခင္းမရွိဘူး။

ေမး – ဒီဥပေဒကို ျပင္လိုက္လို႔ရွိရင္ ျပည္သူေတြအတြက္ ဘာေတြအက်ိဳးသက္ေရာက္မႈ ရွိႏိုင္လဲ။

ေျဖ – အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈကေတာ့ ပိုၿပီးေတာ့ စနစ္က်လာမယ္။ သက္ဆိုင္ရာတာဝန္ရွိသူေတြလည္း ထိန္းသိမ္းရတာလြယ္ကူမယ္။ ဒီဥပေဒကို ကိုယ္စားလွယ္တိုင္းက ေျဖေလွ်ာ့ခ်င္ၾကတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေျဖေလၽွာ႔တိုင္းလည္း ေကာင္းတာမဟုတ္ဘူး။ ဥပေဒဆိုတာ ဘယ္အခ်ိန္မဆို ျပင္လို႔ရတယ္။ ဥပေဒဆိုတာ ဘယ္ေသာအခါမွ Perfect မျဖစ္ဘူး။ ေခတ္အဆက္ဆက္ျပင္လာရတာ။ ဒီဥပေဒကို တစ္ခ်ိန္မွာ အင္မတန္စည္းကမ္းညီညြတ္တဲ့ ဆႏၵထုတ္ေဖာ္ပြဲေတြရွိလာလို႔ရွိရင္ ဒီဥပေဒကို ျပန္ျပင္လို႔ရတာပဲ ။ ဒါေပမဲ့ ေလာေလာဆယ္ လိုအပ္ခ်က္အရ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ျပင္ထားတာ။

ေမး – အရင္အစိုးရလက္ထက္က ပုဒ္မ-၁၈ ကို ပယ္ဖ်က္ဖို႔အထိ ေတာင္းဆိုတာေတြ ရွိတယ္။ အဲဒီလိုေတာင္းဆိုတဲ့သူေတြက လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေတြျဖစ္လာၿပီးေတာ့ ပယ္ဖ်က္ျခင္းမရွိဘဲနဲ႔ Sponsor ေတြပါ တင္ျပခိုင္းတယ္ဆိုေတာ့ ေဝဖန္ကန္႔ကြက္မႈေတြ ထြက္ေပၚလာႏိုင္မလား။

ေျဖ – ဥပေဒက လႊတ္ေတာ္ကို ကၽြန္ေတာ္တို႔ ဥပေဒၾကမ္းေကာ္မတီအေနနဲ႔ တင္ျပထားတာပဲရွိေသးတယ္။ တင္ျပၿပီးရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ အစီရင္ခံစာ ဖတ္မယ္။ အစီရင္ခံစာဖတ္ၿပီးလို႔ရွိရင္ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေတြ ေဆြးေႏြးႏိုင္ပါတယ္။ အဲဒီအခါက်ရင္ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ၫွိရမွာေပါ့။ သူတို႔အခြင့္အေရးပဲေလ။ ဒီဥပေဒကို သုံးသပ္ၿပီဆိုရင္ ျပည္ထဲေရးပါမယ္၊ ေရွ႕ေန႐ုံးပါမယ္၊ ဥပေဒႏွင့္ အထူးကိစၥရပ္မ်ားေကာ္မရွင္ပါမယ္။ ဒီအဖြဲ႕ေတြနဲ႔ ပထမသုံးသပ္မယ္။

ေမး – အခု ျဖည့္စြက္ထားတဲ့အခ်က္က ဆႏၵျပပြဲအတြက္ သက္ဆိုင္ရာကို တင္ျပတဲ့အခါ Sponsor ေပးတဲ့သူေတြ၊ အဖြဲ႕အစည္းေတြရဲ႕စာရင္း ထည့္ခိုင္းတဲ့အခ်က္။ အဲဒီေတာ့ အမွန္တကယ္Sponsor ေပး၊ မေပးကို ဘယ္လိုသိရမွာလဲ။

ေျဖ – ဥပမာ-႐ိုး႐ိုးသားသား ဆႏၵျပတယ္ဆိုရင္ Sponsor မရွိဘဲနဲ႔ လူေတြက သူ႕ဘာသာသူ အသည္းႏွလုံးၾကားထဲက ဆႏၵလာျပတယ္ဆိုရင္ေတာ့ Sponsor အခ်က္ကို ျဖည့္စရာမလိုေတာ့ဘူး။ ဒါေပမဲ့ လူေတြကိုယ္ႏႈိက္က အသည္းႏွလုံးၾကားထဲက ဆႏၵျပခ်င္လို႔ ကြင္းထဲကို လူတစ္ေသာင္း၊ ငါးေထာင္ စု႐ုံးလာတာလား၊ အဖြဲ႕အစည္းတစ္ခုခုက၊ လူပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးဦးက စည္း႐ုံးလႈံ႔ေဆာ္လို႔ ေရာက္လာၾကတာလားဆိုတာ သိရမွာပဲ။ Sponsor ေပးတယ္၊ မေပးဘူးဆိုတာ ပြဲကိုၾကည့္ရင္ သိရမွာပဲ။ လြယ္လြယ္ကူကူ ခန္႔မွန္းလို႔ရတာပဲ။

ေမး – အဲဒီေတာ့ သက္ဆိုင္ရာကိုတင္ျပတဲ့အခါမွာ Sponsor ေပးတယ္၊ မေပးဘူးဆိုတဲ့အခ်က္ကို လိမ္ၿပီးတင္ျပသြားတယ္ဆို ဘယ္လိုအေရးယူမွာလဲ။

ေျဖ – ဒါေတာ့ ဥပေဒမွာမပါဘူး။ လိမ္ၿပီးလည္းတင္ခ်င္ တင္မွာပဲ။ ဒါကရတယ္၊ Sponsor ပြဲမွန္း တရားဝင္တင္ခိုင္းတာ၊ Sponsor ပြဲ ဟုတ္လား၊ မဟုတ္လားက ခန္႔မွန္းလို႔ရပါတယ္။