ေဒၚလာေစ်း က်ပ္ ၁၅၀၀ ေက်ာ္အထိ ျမင့္တက္လာမႈအေပၚ အျမင္မ်ား

“ဗဟိုဘဏ္က လုပ္ႏိုင္တာ က်န္ေနေသးတယ္”

ခင္ေမာင္ညိဳ(ေဘာဂေဗဒ)

“ထုတ္ေရာင္းေပးတယ္ဆိုေပမယ့္ ပမာဏကနည္းရင္ေတာ့ ဆင့္ပါးစပ္ ႏွမ္းပက္သလိုပဲ ျဖစ္လိမ့္မယ္”

(ေဒါက္တာစိုးထြန္း)

ကၽြန္ေတာ္တို႔ဆီမွာ ပို႔ကုန္မရွိဘူးဆိုရင္ ျမန္မာေငြတန္ဖိုးကေတာ့ က်မွာပဲ။တန္ဖိုးက်ရင္ ေငြေဖာင္းပြမႈမ်ားမယ္။ ေငြလဲႏႈန္းက တက္မွာပဲ။ အဲဒါကိုလုပ္မယ္ဆိုရင္ ေဆးၿမီးတိုနဲ႔လုပ္လို႔မရဘူး။ ဒီထုတ္ကုန္ေတြ၊ အေသးစားလုပ္ငန္းေတြဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေအာင္ ျပန္လုပ္ေပးရမယ္။

အေမရိကန္ေဒၚလာလဲႏႈန္း စံခ်ိန္တင္ေဈးျဖင့္ အခ်ိန္ႏွင့္အမၽွ ျမင့္တက္ေနသည္။ ႏိုင္ငံတကာတြင္လည္း အေမရိကန္-တ႐ုတ္ ကုန္သြယ္ေရးစစ္ပြဲ ပဋိပကၡအရွိန္ ပိုမိုျမင့္မားလာေသာေၾကာင့္ ကမၻာ့ေငြေၾကးေဈးကြက္တြင္ ကန္ေဒၚလာတန္ဖိုး ပိုမိုအားေကာင္း လာသည္။ အေမရိကန္ေဒၚလာတန္ဖိုး အားေကာင္းလာျခင္းနည္းတူ ျပည္တြင္းတြင္လည္း ကုန္သြယ္ေရးလိုေငြျပျခင္း(Trade Deficit)၊ ပို႔ကုန္တင္ပို႔မႈ နည္းပါးၿပီး အစိုးရက ပို႔ကုန္လုပ္ငန္းရွင္မ်ားကို အားမေပးေသာေၾကာင့္ ေဒၚလာလိုအပ္ခ်က္ျမင့္တက္လာကာ ဩဂုတ္ ၁၅ ရက္ျပင္ပေဈးကြက္တြင္ တစ္ေဒၚလာလဲႏႈန္း ၁၅၁၈ က်ပ္အထိ ေဈးေပါက္လာသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္ ဗဟိုဘဏ္မွ ႏိုင္ငံျခားေငြ ေရာင္းဝယ္ျခင္းကို အျပင္ေဈးအတိုင္း လြတ္လြတ္လပ္လပ္ တရားဝင္ေရာင္းဝယ္ခြင့္ ပုံစံမ်ိဳးျဖင့္ ခြင့္ျပဳလိုက္သည္။ ေဈးကြက္ထဲတြင္မူ ေဒၚလာတက္ရိပ္ျပမည့္ အလားအလာမ်ားေၾကာင့္ ေဒၚလာဝယ္လိုအား ပိုမိုျမင့္တက္လာသည္။ အဆိုပါ ေငြလဲႏႈန္းမတည္မၿငိမ္ျဖစ္ေပၚေနမႈ အေျခအေနအရပ္ရပ္အား စီးပြားေရးပညာရွင္မ်ား၊ လုပ္ငန္းရွင္မ်ားအားေမးျမန္းထားသည္မ်ားကို ေဖာ္ျပလိုက္ရပါသည္ –

ခင္ေမာင္ၫို(ေဘာဂေဗဒ)

ရည္ၫႊန္းေငြလဲႏႈန္း(Reference Rate) ကိုျဖတ္လိုက္တာမဟုတ္ဘူး။ ရည္ၫႊန္းေငြလဲႏႈန္းကလည္း ေဈးကြက္ေပါက္ေဈးကိုၾကည့္ၿပီး သတ္မွတ္ေနတာ။ မ်ားေသာအားျဖင့္ ရည္ၫႊန္းႏႈန္းက အျပင္ေဈးနဲ႔ကြာေနတယ္ဆိုၿပီး ေျပာၾကတယ္။ အျပင္ေဈး နီးနီးလိုက္ၿပီးေတာ့လုပ္ေန တာ။ ဗဟိုဘဏ္က ဒီေလာက္ျဖစ္ရမယ္လို႔ေျပာတာ မဟုတ္ဘူး။ အျပင္က ျဖစ္ေနတဲ့ဟာကို နီးစပ္ေအာင္လုပ္တာ။ ေနာက္တစ္ခုက ရည္ညြန္းႏႈန္းကိုဖ်က္လိုက္တာ မဟုတ္ဘူး။ အေပၚ ၀ ဒသမ၈ ေအာက္ (0.8) က အဲဒီဟာက ဘယ္သူမွ နားမေထာင္ဘူး။ အဲဒီေတာ့ သေဘာကဗဟိုဘဏ္က ဒီေလာက္သတ္မွတ္ထားလို႔ ဘာလို႔ဆိုၿပီး ကစားၾကတာေတြရွိတယ္။ အဲဒါမ်ိဳး မဟုတ္ဘူး။ ေဈးကြက္က ဝယ္တဲ့သူရွိရင္တက္၊ ေရာင္းတဲ့လူမ်ားရင္ က်ေပါ့။ သဘာ၀အရကိုက အဝယ္က ေသခ်ာေပါက္မ်ားေနတာပဲေလ။ အဝယ္မ်ားသမၽွေတာ့ တက္မွာပဲေလ။ ေဒၚလာေရာင္းေပမယ့္ အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈက သိပ္ရွိပုံမရဘူး။ အကုန္လုံးက တက္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ၿပီးေတာ့ ၀ယ္ေနၾကတာ။ တစ္ေယာက္၊ ႏွစ္ေယာက္ ကစားတာလို႔သိပ္မထင္ဘူး။ အကုန္လိုက္ဝယ္ေနၾကလို႔တက္ရိပ္ပဲ ျပေနတာ။ ဗဟိုဘဏ္က လုပ္ႏိုင္တာ က်န္ေနေသးတယ္။ ဘဏ္ေတြကေနသူ႕ကို က်ပ္ေငြအပ္။ သူက သူ႕ရဲ႕ေဒၚလာကို ဘဏ္ေတြကို သြားအပ္ထားေပးမယ္။ အဲဒီလိုေတာ့ စဥ္းစားေနတယ္။ အဝင္က သိပ္မရွိဘဲ အထြက္က မ်ားေနတာေပါ့။ သြားတာလာတာ၊ စက္ပစၥည္း၊ ကုန္ၾကမ္းေတြက ဝယ္ေနရေတာ့ အ၀ယ္ဘက္က သန္ေနတယ္။ ပို႔ကုန္မရွိဘူး။ ဝင္ေငြက သိပ္မရွိ ဘူး။ သုံးတဲ့ဘက္ကမ်ားေနတယ္။

ဦးေအာင္ေက်ာ္မိုး (Chief Executive Officer – ရွမ္းျပည္နယ္ မူဆယ္ၿမိဳ႕ အေရွ႕ေျမာက္တံခါး အမ်ားပိုင္ကုမၸဏီလီမိတက္ )

ေငြလဲႏႈန္းျမင့္တက္ေနတယ္ဆုိတာပို႔ကုန္က နည္းလာတယ္။ ဘယ္အပိုင္းမွာပဲၾကည့္ၾကည့္ သိပ္မလုပ္ႏိုင္ဘူး။ ကုန္ၾကမ္းအဆင့္ပဲ လုပ္ႏိုင္တယ္။ ကုန္ၾကမ္းအဆင့္ဆိုတာကလည္း ေဈးကြက္က သိပ္မရွိဘူး။ တ႐ုတ္ေဈးကြက္ပဲရွိတယ္။ တ႐ုတ္ ေဈးကြက္ဆိုတာကလည္း သြားေနတာက ကုန္ၾကမ္းအဆင့္ပဲ သြားေနတာ။ ရသင့္သေလာက္မရဘူး။ အဲဒီေတာ့ တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ ႏိုင္ငံျခားဝင္ ေငြမရွိဘူး။ မရွိေတာ့ သူရဲ႕ေငြေၾကးေဈးကြက္အရဆို ကၽြန္ေတာ္တို႔ ဆီမွာ ပို႔ကုန္မရွိဘူးဆိုရင္ ျမန္မာေငြတန္ဖိုးကေတာ့ က်မွာပဲ။ တန္ဖိုးက်ရင္ ေငြေဖာင္းပြမႈမ်ားမယ္။ ေငြလဲႏႈန္းကတက္မွာပဲ။ အဲဒါကို လုပ္မယ္ဆိုရင္ ေဆးၿမီးတိုနဲ႔ လုပ္လို႔မရဘူး။ ဒီထုတ္ကုန္ေတြ၊ အေသးစားလုပ္ငန္းေတြ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေအာင္ျပန္လုပ္ေပးရမယ္။ စက္မႈလုပ္ငန္းေတြ ျပန္ဖြံ႕ၿဖိဳးဖို႔ဆိုလည္း လိုအပ္ခ်က္ေတြ အမ်ားႀကီး လိုတယ္။ တ႐ုတ္ေဈးကြက္မွာ ျမန္မာေတြဘက္က ရသင့္ရထိုက္တာ ေတြကို အစိုးရဘက္ကလည္း ပံ့ပိုးေပးမယ္။ ဒါမွလည္းအဆင္ေျပ လာမွာပါ။

ေဒါက္တာစိုးထြန္း (စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္)

ရည္ၫႊန္းေငြလဲႏႈန္း (Reference Rate) ကို ျဖဳတ္သိမ္းလိုက္ တာမဟုတ္ဘူး။ အျပင္မွာက အရင္တုန္းကတည္းက ကိုယ့္ဘာသာ ေရာင္းေနတာ။ ဒါကို တရားဝင္ျဖစ္ေအာင္လုပ္တာ။ အစကတည္းကလည္း ဒါကို မထိန္းႏိုင္ဘူး။ ဒီေန႔ဆို တစ္ေဒၚလာကို က်ပ္ ၁၅၀၀ အထိ ေရာက္ေနၿပီ။ အေရာင္းအဝယ္ေတာင္ တန္႔ေနတယ္။ သိပ္ေကာင္းတဲ့လကၡဏာေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ ကမၻာ့ေဈးကြက္မွာကိုက အေမရိကန္ေဒၚလာက မာလာလို႔ပါ။ အေမရိကန္စီးပြားေရးက တက္လာတယ္။ ျမန္မာျပည္အတြက္ အေျခခံအေၾကာင္းအရာကေတာ့ ကုန္သြယ္ေရးလိုေငြျပမႈ ျဖစ္ေနတာပါပဲ။ အစိုးရ အဆက္ဆက္က ပို႔ကုန္ကို အားေပးမယ္လို႔ ေျပာေပ မယ့္ လက္ေတြ႕မပါဘူး။ ေလနဲ႔သာ အားေပးေနၾကတာမို႔ပါ။ ဗဟိုဘဏ္အေနနဲ႔က ပုဂၢလိကဘဏ္ေတြကို ေဒၚလာထုတ္ေခ်း မယ္လို႔ေတာ့ၾကားတယ္။ ဘယ္ေလာက္ ပမာဏအထိေခ်းမလဲေတာ့ မသိေသးဘူး။ ေငြေခ်းတာလည္း တစ္ေန႔ ေဒၚလာပဲ ျပန္ဆပ္ရမွာပါ။ ပုဂၢလိကဘဏ္ေတြကို ထုတ္ေရာင္းေပးတယ္။ ဆိုေပမယ့္လည္း ပမာဏကနည္းရင္ေတာ့ ဆင့္ပါးစပ္ ႏွမ္းပက္သလိုပဲ ျဖစ္လိမ့္မယ္။ ပိုၿပီးလုပ္သင့္တာက ႏိုင္ငံျခားေငြရွာေပးေနတဲ့ပို႔ကုန္လုပ္ငန္းရွင္ေတြကို အားေပးပါ။ ဂုဏ္ျပဳပါ။ တျခားႏိုင္ငံေတြမွာ ပို႔ကုန္သမားေတြကိုမက္လုံးေတြေပးတယ္။ အတိုးႏႈန္း သက္သက္သာသာနဲ႔ ေငြေခ်းေပးတယ္။ ပို႔ကုန္တင္တဲ့အခါ အခက္အခဲေတြ ေျဖရွင္းေပးဖို႔လိုတယ္။ ႏိုင္ငံျခားေငြ အဓိကရေနတဲ့ တ႐ုတ္ျပည္နယ္စပ္ မူဆယ္ေဒသ ဖြံ႕ၿဖိဳးေအာင္ လုပ္ေပးသင့္တယ္။ ဘီလီယံနဲ႔ ေငြရွာတဲ့ ေဒသျဖစ္ေပမယ့္ ေဒသဖြံ႕ၿဖိဳးေရးအတြက္ ျပန္သုံးေပးတာနည္းေနပါတယ္။ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈနဲ႔ ခရီးသြားေတြဝင္လာေအာင္ ေဆာင္႐ြက္ေပးပါ။ အခု ေဒၚလာေဈးက တအားတက္ေနေတာ့ ျမန္မာေငြတန္ဖိုးက်မယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ႏိုင္ငံမွာ သြင္းကုန္က မ်ားေနေတာ့ ကုန္ေဈးႏႈန္းေတြ တက္ လာမယ္။ ဓာတ္ဆီ၊ ဒီဇယ္ေဈးတက္မယ္။ လူေတြ သုံးစြဲတာေတြ ေလၽွာ႔သုံးရေတာ့မယ္။ လုပ္ငန္းေတြ အေရာင္းအဝယ္ က်ဆင္းလာမယ္။ ရပ္ဆိုင္းလာမယ္။ အလုပ္ လက္မဲ့ေတြ မ်ားလာမယ္။ႏိုင္ငံျခားေငြ အဝင္အထြက္ ခန္႔မွန္းၿပီး တင္ခုိင္းလုိက္၊ ဘဏ္ေတြ၊ ေငြလဲေကာင္တာေတြကိုလည္း ႏိုင္ငံျခားေငြ အေရာင္းအဝယ္ ေနာက္သုံးလစာ ခန္႔မွန္းတင္ခိုင္းၾကည့္ပါ။ ၿပီးရင္ ဝန္ႀကီးဌာနေတြရဲ႕လိုအပ္ခ်က္ ေတာင္းၾကည့္ပါ။ ဒါဆိုရင္ေဒၚလာလိုအပ္ခ်က္ကို သိရတာေပါ့။ အစိုးရပိုင္ ဘဏ္ေတြမွာရွိေနတဲ့ ႏိုင္ငံျခားေငြေတြပိုလၽွံေနတာကို ဗဟိုဘဏ္ကေန စီမံခန္႔ခြဲ၊ ေငြေပးေခ်ရင္လည္း ေဒၚလာတစ္ခုတည္း အားမျပဳ ဘဲနဲ႔ ႏိုင္ငံအလိုက္ သုံးေငြနဲ႔ တိုက္႐ိုက္သုံးစြဲ။ ဒါဆိုရင္ ႏိုင္ငံျခားေငြအဝင္အထြက္စာရင္း သိရၿပီေပါ့။ အခုထုတ္ေပးတဲ့ ေငြလဲေကာင္တာ လိုင္စင္အျပင္ကို ေငြလႊဲလိုင္စင္ေတြ ထုတ္ေပးဖို႔ လိုမယ္။ ဒါမွ ေငြဝင္၊ ေငြထြက္စာရင္းကို သိရမွာပါ။ တျခားႏိုင္ငံေတြမွာ ေငြလႊဲလိုင္စင္ဆိုတာရွိပါတယ္။ တ႐ုတ္ျပည္မွာ ျမန္မာကုန္သည္ေတြ ဘဏ္အေကာင့္ဖြင့္ၿပီး ေငြလက္ခံေနရတဲ့ အေျခအေနကေန ျမန္မာျပည္ မူဆယ္ဘက္မွာ တ႐ုတ္ေတြကိုဘဏ္အေကာင့္ေပးဖြင့္ႏုိင္ဖုိ႔ လုပ္ေပးႏုိင္ရပါမယ္။ ဒါမွ ေငြေတြ ျမန္မာျပည္ဘက္မွာ ရွိေနမွာ။

ဦးလွေမာင္ (စီးပြားေရးပညာရွင္)

ဗဟိုဘဏ္ကလုပ္လိုက္တဲ့ပုံစံက ႏိုင္ငံတကာရဲ႕ ပုံစံအတိုင္းလုပ္လိုက္ရတာပါ။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ ေဒၚလာက ဝယ္လိုအားက မ်ားတယ္။ ေရာင္းလိုအားက နည္းတယ္ဆို ေဈးတက္မယ္။ ဝယ္လိုအားက နည္းတယ္ဆို ေဈးက်မယ္။ ဗဟိုဘဏ္ လုပ္လိုက္တဲ့ပုံစံက စီမံခန္႔ခြဲမႈလုပ္တာကေန စီမံခန္႔ခြဲမႈကို ျဖဳတ္လိုက္တယ္။ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ ဗဟိုဘဏ္ရဲ႕ ၫႊန္းကိန္းကို လူေတြက ေဝဖန္ၾကတာကိုး။ သူတို႔လည္း ဘာမွမတတ္ႏိုင္တဲ့ အတူတူ တျခားႏိုင္ငံေတြလို အလားတူ လႊတ္လိုက္မယ္ဆိုၿပီး လုပ္လိုက္တာ။ အဲဒီသေဘာပါ။ လႊတ္ထားလိုက္ရင္ေရာ ေကာင္းမလားဆိုၿပီး သဘာ၀က်က် ျပန္ျဖစ္မလားေပါ့။ ဗဟိုဘဏ္အေနနဲ႔ ေနာက္တစ္နည္းလုပ္တာေကာင္းပါတယ္။ သြင္းကုန္သမားေတြက ေဒၚလာလိုတယ္ေလ။ ဝယ္လိုအားေတြမ်ားေတာ့ ေဈးတက္တယ္။ အဲဒီေတာ့ အဲဒီသြင္းကုန္သမားေတြထဲက မရွိမျဖစ္ ေဆးဝါးပစၥည္း ကိုတင္သြင္းခ်င္တယ္ဆိုရင္ ဗဟိုဘဏ္ရဲ႕ေဈးနဲ႔အဲဒီလူကို ေရာင္းေပးမယ္ဆိုၿပီး လုပ္တယ္။ အဲဒါေလးက ေကာင္းပါတယ္။ အဲဒီအႀကံက ေကာင္းပါတယ္။ ျဖစ္ႏိုင္ရင္ေတာ့ သြင္းကုန္သမားေတြကို ေဒၚလာေရာင္းေပးပါ။ ထုတ္လုပ္ေရးပစၥည္းေရာ၊ ကုန္ၾကမ္းေရာ၊ စက္ပစၥည္းပါ ႏိုင္ငံျခားက ဝယ္ရတယ္ေလ။ အဲဒီပစၥည္းေတြ ဝယ္ရင္လည္း ေဒၚလာေရာင္းေပးပါ။ အခုက ေဒၚလာကိုင္ထားတဲ့သူကမေရာင္းဘဲနဲ႔ ေနတယ္လို႔ ၾကားတယ္။ အေရာင္းမရွိဘဲ အဝယ္ပဲရွိေနေတာ့ ေဈးကပိုတက္မွာေပါ့။ အဲဒီေတာ့ ဗဟိုဘဏ္မဟုတ္ေတာ့ဘဲနဲ႔ ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရေပါ့။ စီမံဘ႑ာဝန္ႀကီးကေနၿပီးေတာ့ ဟိုအရင္တုန္းကအက္ဖ္အီးစီေတြ တက္ၿပီဆိုရင္ အက္ဖ္အီးစီကို လိုင္စင္နဲ႔ ထုတ္ေပးထားတဲ့သူေတြကို ခဏဖမ္းထိန္းထားလိုက္ၿပီးေတာ့ အင္းစိန္ေထာင္ထဲ ပို႔ထားလိုက္တာပဲ။ ေ႐ႊေဈးေတြ တက္ၿပီဆိုလည္း ခဏထည့္ထားတယ္။ အဲဒီလို အေရးယူတာမ်ိဳး လုပ္ရင္ေတာ့လည္း အဆင္ေျပသြားမွာေပါ့။