မ်က္ေမွာက္ေခတ္ ႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္တို႔အတြက္ စီစာ႐ိုေပးသည့္ သင္ခန္းစာ

စေတးအက္ဟုမ္းကာလအတြင္းဖတ္ျဖစ္သည့္စာအုပ္မ်ားထဲမွ ေရာမႏိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ မားကပ္စ္တူလီးယပ္စ္ စီစာ႐ိုေရးသားေသာ How to Run a Country ဟူေသာစာအုပ္ထဲမွ စီစာ႐ို၏ အေတြးအျမင္သေဘာတရားမ်ားက မိမိကိုမ်ားစြာၫႈိ႔ယူဖမ္းစားႏိုင္ခဲ့ပါသည္။

စီစာ႐ို၏စာအုပ္ကိုအဂၤလိပ္ဘာသာသို႔ ျပန္ဆိုေရးသားခဲ့သည့္ စာေရးဆရာဖီးလစ္ဖရီးမင္းကလည္းစီစာ႐ို၏ How to Run a Country စာအုပ္ထဲတြင္ ယေန႔ေခတ္ကာလႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္မ်ားေလ့လာသင္ယူႏိုင္မည့္ အေရးပါေသာသင္ခန္းစာမ်ား ရွိေနသည္ဟုေရးသားခဲ့သည္။ စီစာ႐ို၏ စာအုပ္ထဲမွ ဖရီးမင္းထုတ္ႏႈတ္ေဖာ္ျပခဲ့ေသာသင္ခန္းစာအခ်ိဳ႕ကို ေလ့လာဆန္းစစ္ၾကည့္မည္ဆိုလၽွင္ –

၁။ သဘာဝဥပေဒကလူသားတို႔၏ျပဳမူေဆာင္႐ြက္မႈမ်ားကိုထိန္းကြပ္ေပးျခင္း ။

လူတိုင္း၏ အေျခခံလြတ္လပ္ခြင့္ကိုအာမခံေပးသည့္ သဘာဝဥပေဒရွိသည္ကိုစီစာ႐ိုကအခိုင္အမာယုံၾကည္သည္။ အစိုးရတို႔အေနႏွင့္ ႏိုင္ငံသားတို႔၏ အေျခခံလြတ္လပ္ခြင့္ကိုအာမခံေပးသည့္ ဥပေဒအတိုင္းစီမံအုပ္ခ်ဳပ္သင့္သည္ဟုဆိုသည္။ စီစာ႐ို၏ နည္းနာကိုလက္ခံက်င့္သုံးခဲ့သည့္ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုကိုတည္ေထာင္ခဲ့သည့္ ေခါင္းေဆာင္တို႔ကလည္းသူတို႔၏ လြတ္လပ္ေရးေၾကညာစာတမ္းတြင္ ဤသို႔ဆိုခဲ့သည္။

“ႏိုင္ငံသားအားလုံးတန္းတူညီမၽွရွိရမည္ဟူေသာအမွန္တရားကို ကၽြႏ္ုပ္တို႔ကလက္ကိုင္ထားသည္ႏွင့္အညီႏိုင္ငံသားတို႔၏ ဘဝ၊ လြတ္လပ္ခြင့္ႏွင့္ ေပ်ာ္႐ႊင္ခ်မ္းေျမ႕မႈတည္းဟူေသာရပိုင္ခြင့္မ်ားျပည့္စုံကုံလုံေရးကို ကၽြႏ္ုပ္တို႔ကမပ်က္မကြယ္ ႏွင္းအပ္ေပးပါမည္”ဟုဆိုခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

၂။ အေကာင္းဆုံးအစိုးရဖြဲ႕စည္းမႈပုံစံကိုလက္ခံယုံၾကည္ျခင္း ။

ျမင့္ျမတ္ေသာမင္းဧကရာဇ္တို႔ပင္လၽွင္ အထိန္းအကြပ္ အဟန္႔အတားမရွိလၽွင္ အာဏာရွင္ျဖစ္လာတတ္သကဲ့သို႔ အာဏာကိုထိန္းေက်ာင္းဟန္႔တားမႈမရွိသည့္ ဒီမိုကေရစီအစိုးရသည္လည္းလူဆိုးလူရမ္းကားတို႔ စိုးမိုးအုပ္ခ်ဳပ္မႈဆီသို႔ အဆင့္ေလၽွာက်သြားတတ္ေၾကာင္း၊ အျပန္အလွန္ ထိန္းေက်ာင္းတည့္မတ္ေပးသည့္စနစ္ရွိျခင္းကသာအေကာင္းဆုံး အစိုးရတစ္ရပ္ကို ေပၚေပါက္လာေစမွာျဖစ္ေၾကာင္းစီစာ႐ိုကလက္ခံယုံၾကည္ခဲ့သည္။

၃။ ထူးခၽြန္ထက္ျမက္၍ ေျဖာင့္မတ္တည္ၾကည္ေသာေခါင္းေဆာင္မ်ားျဖစ္ျခင္း ။

ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံကိုဦးေဆာင္မည့္ေခါင္းေဆာင္တို႔သည္ သတၱိဗ်တၱိႏွင့္ ျပည့္စုံရမည္။ ထူးခၽြန္ထက္ျမက္၍ ျပႆနာမ်ားကိုတည္ၿငိမ္စြာေျဖရွင္းႏိုင္ရမည္။ ေခါင္းေဆာင္တို႔သည္ မိမိတို႔၏ ကိုယ္က်ိဳးစီးပြားထက္ မိမိတို႔ႏိုင္ငံ၏ အက်ိဳးစီးပြားကိုဦးထိပ္ထားရမည္ဟုဆိုသည္။

၄။ မိတ္ေဆြမ်ားကိုအေလးထားျခင္း ။

မိမိတို႔၏ မိတ္ေဆြမ်ားႏွင့္ ေထာက္ခံအားေပးသူတို႔ကိုအေလးထားဂ႐ုစိုက္ေသာ ေခါင္းေဆာင္မ်ားသာ ေအာင္ျမင္မႈကိုဆုပ္ကိုင္ထားႏိုင္မည္ဟုဆိုသည္။ အလားတူပင္ ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးသည္ သူ႕ကိုေထာက္ခံအားေပးေနသူ တို႔အားလ်စ္လ်ဴ႐ႈပစ္ပယ္ျခင္းမျပဳအပ္သကဲ့သို႔ သူ၏ရန္သူတို႔ ဘာေတြလုပ္ေဆာင္ေနသည္ကိုလည္းမ်က္ေျခမျပတ္ ဂ႐ုျပဳသင့္သည္ဟုဆိုသည္။

၅။ အသိဉာဏ္ပညာႏွင့္ယွဥ္၍ ေၾကာင္းက်ိဳးဆီေလ်ာ္စြာျပဳမူေျပာဆိုျခင္း ။

ေခါင္းေဆာင္တို႔သည္ သမၹပၸလာပဝါစာ (ေပါ့တန္ေသာစကားကို) ေျပာဆိုျခင္းမွေရွာင္ၾကဥ္သင့္သကဲ့သို႔ အမ်ားျပည္သူတို႔အတြက္ အႏၲရာယ္ ေဘးသင့္ေစမည့္ မွားယြင္းေသာဆုံးျဖတ္လုပ္ကိုင္မႈမ်ားမွာေရွာင္ရွားသင့္သည္ဟုဆိုသည္။

၆။ ေစ့စပ္ၫွိႏႈိင္းျခင္းသည္ အရာရာၿပီးေျမာက္ ေအာင္ျမင္ေရး၏ အခ်က္အခ်ာျဖစ္ျခင္း။

ႏိုင္ငံေရးတြင္ ျဖစ္ေပၚေျပာင္းလဲေနေသာအေျခအေနမ်ားအေပၚတြင္ ရပ္တည္ခ်က္မွန္မွန္ျဖင့္ ေစ့စပ္ၫွိႏႈိင္းျခင္းကသာအရာရာကိုၿပီးေျမာက္ ေအာင္ျမင္ေစႏိုင္မည္ဟုစီစာ႐ိုကလက္ခံယုံၾကည္ခဲ့သည္။

၇။ မလိုအပ္ဘဲအခြန္အခမ်ားတိုးျမႇင့္စည္းၾကပ္ျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္ျခင္း ။

ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံ၏ ပုံမွန္လည္ပတ္ေရးတြင္ ဝင္ေငြရရွိေရးလိုအပ္သည္ဟုဆိုေသာ္လည္းႏိုင္ငံသားတို႔၏ ပိုင္ဆိုင္မႈအာမခံခ်က္ရွိေရးသည္ အစိုးရတို႔၏ နဂိုမူလရည္႐ြယ္ခ်က္ျဖစ္သည္ဟုဆိုသည္။

၈။ ေ႐ြ႕ေျပာင္းအေျခခ်သူမ်ားသည္ ႏိုင္ငံ၏အင္အားျဖစ္ျခင္း။

ေရာမႏိုင္ငံေတာ္သည္ ဇနပုဒ္အဆင့္မွ အင္အားႀကီးမားေသာႏိုင္ငံအျဖစ္ ရပ္တည္ႏိုင္ျခင္းမွာ ႏိုင္ငံသားအသစ္မ်ားကိုလက္ခံႀကိဳဆိုခဲ့ေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္ဟုဆိုသည္။

၉။ မတရားေသာစစ္ပြဲကိုမည္သည့္အခါမၽွ စတင္မႈမျပဳျခင္း။

မိမိႏိုင္ငံ၏ဂုဏ္သိကၡာကိုထိပါးလာသည့္ က်ဴးေက်ာ္စစ္ကိုခုခံကာကြယ္ရန္မွလြဲ၍ မတရားေသာစစ္ကို စတင္ျခင္းမျပဳသင့္ေၾကာင္းစီစာ႐ိုကလက္ခံယုံၾကည္ခဲ့သည္။

၁၀။ အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈကႏိုင္ငံကိုပ်က္စီးေစျခင္း။

အလိုေလာဘႀကီးမႈ၊ လာဘ္ေပးလာဘ္ယူျပဳမႈႏွင့္ မမွန္မကန္ျပမူမႈတို႔သည္ ကိုယ္က်င့္တရားပ်က္ျပားေသာ အျပဳအမူမ်ား ျဖစ္ၿပီးထိုသို႔ေသာစာရိတၱပ်က္ျပားမႈအေလ့အထႀကီးစိုးလာပါကႏိုင္ငံသားတို႔ကိုစိတ္ပ်က္လက္ပ်က္ျဖစ္လာေစမည္ျဖစ္သကဲ့သို႔ အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈအေပၚ မခံမရပ္ႏိုင္မႈမ်ားတိုးပြားလာပါကဆန္႔က်င္အာမခံမႈမ်ား ေပၚေပါက္ကာႏိုင္ငံကိုပ်က္စီးရာ ပ်က္စီးေၾကာင္းဆီဦးတည္ေစႏိုင္ေၾကာင္းစီစာ႐ိုကသုံးသပ္ဆင္ျခင္ခဲ့သည္။

အဆိုပါ စီစာ႐ို၏ ေတြးဆဆင္ျခင္မႈမ်ားသည္ မ်က္ေမွာက္ေခတ္ ႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္တို႔အတြက္ မ်ားစြာအေလးထား ဆင္ျခင္အပ္သည့္ သင္ခန္းစာမ်ားအျဖစ္ ေတြ႕ရွိႏိုင္မည္ျဖစ္သည္ဟုယုံၾကည္မိပါေၾကာင္းသုံးသပ္တင္ျပလိုက္ရပါသည္။

ေရးသူ- ျမင့္ေနာင္မိုး