အေက်ာ္အေမာ္႐ူပေဗဒပညာရွင္ရဲ႕ဘ၀တစ္ခန္းရပ္

ကမၻာေက်ာ္႐ူပေဗဒပညာရွင္စတီဖင္ေဟာ႔ကင္းကို၁၉၄၂ခုႏွစ္ဇန္နဝါရီ ၈ ရက္ကေအာက္စဖို႔ဒ္မွာေမြးဖြားခဲ႔ၿပီး ယေန႔မွာေတာ႔ဘ၀နိဂုံးခ်ဳပ္ခဲ႔ပါၿပီ။ေဟာ႔ကင္းရဲ႕ေမြးရက္ဟာနမိတ္ေကာင္းတဲ႔ေန႔ရက္ျဖစ္တယ္လို႔ယူဆၿပီးဒီရက္ဟာ တိုက္တိုက္ဆိုင္ဆိုင္ နကၡတၱေဗဒပညာရွင္ဂယ္လီလီယိုေသဆံုးတဲ႔ႏွစ္ ၃၀၀ျပည္႔ေန႔လည္းျဖစ္ပါတယ္။ ေဟာ႔ကင္းဟာအသက္၂၁ႏွစ္အရြယ္မွာစၾကၤာဝဠာေဗဒကိုကင္းဘရစ္ခ်္တကၠသိုလ္မွာ တက္ေရာက္သင္ယူခဲ႔ၿပီးေနာက္ Amyotrophic lateral Sclerosis(ALS)လို႔ေခၚတဲ႔ခႏၶာကိုယ္လႈပ္ရွားေစ တဲ႔ၾကြက္သားေတြကို ထိမ္းခ်ဳပ္တဲ႔ အာရံုေၾကာပိုင္းဆိုင္ရာေရာဂါကို စတင္ခံစားခဲ႔ရၿပီးဆရာဝန္ေတြက ၂ႏွစ္ခန္႔သာအသက္ရွင္နိုင္ေတာ႔မယ္ လို႔ခန္႔မွန္းေျပာဆိုခဲ႔ၿပီး အဲဒီေရာဂါေၾကာင္႔သူဟာ ယေန႔ကြယ္လြန္ခ်ိန္အထိလက္တြန္းလွည္းေပၚတြင္ သာေနထိုင္ခဲ႔ရသလုိလက္တစ္ဖက္သာလွ်င္လႈပ္ရွားနိုင္ခဲ႔ပါတယ္စကားေျပာဆိုရာတြင္လည္းကိရိယာ အကူအညီနဲ႔သာစကားေျပာဆိုနိုင္ပါတယ္။ “ကၽြန္ေတာ႔အေျခအေနအတြက္မစဥ္စားသလိုကၽြန္ေတာ္မလုပ္နိုင္ေအာင္တားဆီးထားတဲ႔အရာေတြအတြက္ လဲေနာင္တမရပဲ လူသာမာန္တစ္ေယာက္၏ ဘဝတစ္ခုအေနနဲ႔သာ သြားနိုင္ေအာင္အၿမဲႀကိဳးစားပါတယ္” လို႔ေဟာ႔ကင္းကဆိုခဲ႔ပါတယ္။ “ကၽြန္ေတာ္ကံေကာင္းခဲ႔တာကေတာ႔ကၽြန္ေတာ႔အေျခအေနဟာသာမန္ထက္တိုးတက္မႈႏႈန္းေႏွးေကြးခဲ႔တာပဲျဖစ္ၿပီးဒါကဘာကိုျပလဲဆိုရင္ လူတစ္ေယာက္ဟာေမွ်ာ္လင္႔ခ်က္ေတြ မဆံုးရႈံးဖို႔လိုအပ္ပါတယ္” လို႔ဆိုပါတယ္။ ေဟာ႔ကင္းဟာရူပေဗဒပညာရွင္တစ္ဦးအျဖစ္သာမကပဲစာအုပ္ေပါင္းမ်ားစြာကိုေရးသားခဲ႔တဲ႔စာေရးဆရာတစ္ေယာက္အေနနဲ႔ပါထင္ရွားေက်ာ္ၾကားခဲ႔ပါတယ္။ သူေရးသားခဲ႔တဲ႔အခ်ိန္သမိုင္းအတိုခ်ဴပ္ (A Brief History of...

စားစရိတ္ရလိုမႈႏွင့္ ဖခင္တာဝန္

မေကာင္းျမစ္တား၊ ေကာင္းရာၫႊန္လတ္၊ အတတ္သင္ေစ၊ ေပးေ၀ႏွီးရင္း၊ ထိမ္းျမားျခင္းလွ်င္ ၀တ္ငါးအင္ဖခင္မယ္တို႔တာ။ ဤကဗ်ာေလးကို ကၽြန္ေတာ္တို႔ကေလးဘ၀က ဗလာစာအုပ္ေနာက္ေက်ာဖုံးတြင္ ပုံႏွိပ္ပါရွိသည္။ မိဘက်င့္ဝတ္ငါးပါးဟုလည္း ေခါင္းစီးေပးထားသည္။ အျခားေသာ သားသမီးက်င့္ဝတ္၊ တပည့္က်င့္ဝတ္၊ ဆရာ့က်င့္ဝတ္တို႔ကိုလည္း ေတြ႕ရ၏။ ကၽြန္ေတာ္တင္ျပလိုသည္မွာ မိဘက်င့္ဝတ္မ်ားအနက္ အနည္းငယ္မၽွသာျဖစ္ေပသည္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ မူလတန္းေက်ာင္းသားဘ၀က ျမတ္ဗုဒၶေဟာၾကားေတာ္မူခဲ့သည့္ ၃၈ ျဖာမဂၤလာတရားေတာ္မ်ားကို လကၤာဖြဲ႕သီထားသည့္ ကဗ်ာေလးမ်ားကိုလည္း သင္ၾကားရသည္။ ကေလးဘ၀ေပမို႔လား၊ ကဗ်ာေလးမ်ား ဆိုေကာင္းေအာင္ သီဖြဲ႕ထား၍လားမသိ။ ရလြယ္၊ မွတ္မိလြယ္ခဲ့ၾကသည္။ ယေန႔တိုင္ မေမ့ႏိုင္ေသး။...

မီးေလာင္ျပင္မ်ားကို ျဖတ္သန္းျခင္း(၂)

(၂၂- ၁-၂၀၁၈ ရက္မွအဆက္) ေမာင္ေတာၿမိဳ႕တြင္ တစ္ညတာတည္းခိုၿပီး ေနာက္တစ္ေန႔မနက္ပိုင္း (ဇန္နဝါရီ ၈ ရက္)တြင္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ သတင္းမီဒီယာအဖြဲ႕သည္ ဘဂၤါလီအမ်ားစုေနထိုင္သည့္ ေမာင္ေတာေဒသေတာင္ပိုင္းသို႔ ခရီးဆက္ခဲ့ၾကသည္။ အၾကမ္းဖက္ျဖစ္စဥ္မ်ားႏွင့္အတူ လူသိမ်ားသည့္ ငါးခူရေက်း႐ြာႏွင့္ ေတာင္ၿပိဳလက္၀ဲေက်းရြာမ်ားသို႔ သြားေရာက္သတင္းရယူရန္ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ထားသည့္အတိုင္း ဆက္လက္ထြက္ခြာခဲ့ၾကျခင္းျဖစ္သည္။ ပထမဆုံးအေနျဖင့္ က်ီးကန္းျပင္ေက်း႐ြာရွိ အမွတ္(၁)နယ္ျခားေစာင့္ရဲကြပ္ကဲမႈအဖြဲ႕မႉး႐ုံးသို႔ ေရာက္ရွိခဲ့ၿပီး ယင္းစခန္းေရွ႕တြင္ သတင္းဓာတ္ပံုမ်ား႐ိုက္ကူးခဲ့ၾကသည္။ စခန္းေရွ႕တြင္ က်ီးကန္းျပင္ေက်း႐ြာအေျခခံပညာ အထက္တန္းေက်ာင္းခြဲရွိသည္။ အဆိုပါေက်ာင္းတြင္ ပညာသင္ၾကားၾကသူမ်ားအနက္ မြတ္စလင္ေက်ာင္းသားမ်ားမွာ အၾကမ္းဖက္မႈျဖစ္စဥ္ေၾကာင့္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံဘက္သို႔ ထြက္ေျပးမႈမ်ားေၾကာင့္ ေက်ာင္းသားဦးေရေလ်ာ့နည္းသြားေသာ္လည္း အၾကမ္းဖက္မႈျဖစ္စဥ္ေၾကာင့္တိမ္းေရွာင္လာသည့္...

ဓားေတာင္ကိုျဖတ္ေက်ာ္ေနသူ (သို႔) ျမင့္ျမတ္ေအာင္ျမင္

ခ်ိဳင္းေထာက္ႏွစ္ခုေပၚတြင္ လက္ကိုထိန္းတင္ထားရင္း ဆရာေအာင္ေဌး (ဥကၠလာ) ၏ ေျဖၾကားခ်က္မ်ားကို အသံဖမ္းယူေနသည့္ လူတစ္ဦး။ ထိုသူက ခပ္နက္နက္ အသားအေရေပၚတြင္ အက်ႌအစိမ္းေရာင္ကို ဆင္ျမန္းထားၿပီး လၽွာထိုးဦးထုပ္ကို ခပ္ငိုက္ငိုက္ေဆာင္းထားသျဖင့္ အနည္းငယ္ ထူးဆန္းသလိုပင္။ ျမန္မာကဗ်ာေလ့လာနည္း စာအုပ္မိတ္ဆက္ပြဲသို႔ တက္ေရာက္လာသည့္ ထိုသူက ေျခေထာက္ႏွစ္ဖက္စလုံးအားအင္မရွိသည့္ ပုံသဏၭာန္ျဖစ္ေနေသာ္လည္း သတင္းေထာက္မ်ား လုပ္ေလ့လုပ္ထရွိသည့္ မွတ္စုလိုက္ျခင္း၊ အသံဖမ္းျခင္း၊ ဓာတ္ပုံမွတ္တမ္းရယူျခင္း လုပ္ငန္းမ်ားကို ခ်ိဳင္းေထာက္ကိုအားျပဳရင္း လုပ္ကိုင္လ်က္ရွိ၏။ "မသန္စြမ္းျဖစ္ေနလို႔ဆိုၿပီး သတင္းေထာက္အလုပ္ကို မလုပ္ႏိုင္ဘူးဆိုတာကို ကၽြန္ေတာ္လက္မခံပါဘူး။ ဒါကိုသက္ေသျပတာပါပဲ"...

မီးေလာင္ျပင္မ်ားကို ျဖတ္သန္းျခင္း(၁)

မီးေလာင္ျပင္မ်ားျဖင့္ ေၾကမြပ်က္စီးေနသည့္ေက်း႐ြာမ်ားက လမ္းေဘးတစ္ေလၽွာက္ ေနရာယူထားၾကသည္။ လူသုံးကုန္ အိုးခြက္၊ ပန္းကန္မ်ား၊ ထိုင္ခုံအက်ိဳးအပဲ့မ်ား၊ ဗီ႐ိုအက်ိဳးအပဲ့၊ စက္ဘီးမ်ားႏွင့္ အမည္းေရာင္ေျပာင္းေနသည့္ ကြမ္းသီးပင္မ်ား၊ အုန္းပင္မ်ားက မီးေလာင္ျပင္မ်ားအၾကားတြင္ ေနရာယူလ်က္ရွိသည္။ ကားလမ္းေဘးတစ္ေလၽွာက္ရွိ ေက်း႐ြာအခ်ိဳ႕တြင္သာ လူမ်ားေနထိုင္သည္ကိုေတြ႕ရၿပီး ေက်း႐ြာအမ်ားစုမွာ လူမေနသည့္မီးေလာင္ျပင္႐ြာမ်ားအျဖစ္သာ ေတြ႕ရၿပီး တခ်ိဳ႕မွာ သစ္ပင္ခ်ဳံႏြယ္မ်ားပင္ စတင္ဖုံးလႊမ္းစျပဳေနၿပီျဖစ္သည္။ အဆိုပါ ျမင္ကြင္းမွာ ၂၀၁၇ခုႏွစ္ ဩဂုတ္လအတြင္းက ေမာင္ေတာေဒသတြင္ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ အၾကမ္းဖက္မႈျဖစ္စဥ္မ်ားႏွင့္ ေနအိမ္မီး႐ႈိ႕ထြက္ေျပးမႈမ်ား၏ ေနာက္ဆက္တြဲအခင္းအက်င္းမ်ားပင္။ အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္ခံရမႈမ်ားႏွင့္အတူ ႏိုင္ငံတကာ၏ ဖိအားေပးေဝဖန္မႈမ်ား ႀကဳံေတြ႕ေနရသည့္ ျဖစ္စဥ္မ်ားတည္ရွိရာ ရခိုင္ျပည္နယ္...

ဟို….အေ၀းမွာ လေရာင္က မျပယ္

သူသည္ စာေရးသည္၊ သီခ်င္းဆိုသည္၊ ဒါ႐ိုက္တာလုပ္သည္၊ မဂၢဇင္းထုတ္သည္၊ သူလုပ္သည့္ အလုပ္တိုင္း ေအာင္ျမင္ခဲ့သည္။ သီခ်င္းအနည္းငယ္ ေရးခဲ့ေသာ္လည္း 'သန္းျမတ္စိုး'အတြက္ ေရးေပးခဲ့ေသာ 'ထီးကေလးနဲ႔ ႏွစ္ကိုယ္ယွဥ္'က ကြၽန္ေတာ့္ရင္ကို အတည့္မတ္ဆံုးထိသြားေသာ သီခ်င္းျဖစ္သည္။ 'ဘ၀ဆိုသည္မွာ ေမြးဖြားျခင္းႏွင့္ ေသဆံုးျခင္းၾကားထဲက ကြက္လပ္ေလးတစ္ခု'ဟု ကြၽန္ေတာ္နားလည္ထားသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ အသက္ရွင္ခြင့္ရသည့္ ထုိကြက္လပ္ေလးထဲတြင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔၏ ဘ၀ေနနည္းသည္ပင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔၏ သမုိင္းျဖစ္သည္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ျမန္မာစကားတြင္ 'လူေသေသာ္လည္း နာမည္မေသသူႏွင့္ လူမေသေသာ္လည္း နာမည္ေသသူ' ဆိုေသာ...

ျမန္မာ့ပထမဦးဆံုး ေလထီးမယ္ေဒၚျမရီ

မျမရီရဲ႕ ဟန္းနီးမြန္းခရီးက ရခိုင္႐ုိးမထဲမွာ မွက္ကိုက္၊ ျခင္ကိုက္၊ ငုတ္စူး၊ ဆူးျခစ္နဲ႔ သားရဲတို႔ရဲ႕ ေၾကာက္မက္ဖြယ္ဟိန္းသံ၊ ေဟာက္သံေတြၾကားထဲမွာ ၾကည္ႏူးေပ်ာ္ရႊင္မႈေတြ ဘယ္ဆီဘယ္၀ယ္မွန္း မသိနဲ႔ ထိခိုက္ဒဏ္ရာဗရပြနဲ႔ မေသ႐ံုတမည္ ေက်ာ္ျဖတ္လာခဲ့ရတာပါ။ ကြၽန္ေတာ္ မိတၳီလာကေလးစာေပပြဲေတာ္ ေရာက္ေနတုန္း ေက်ာက္ဆည္က မိတ္ေဆြႀကီး ဦးတင္စိန္က ဖုန္းလွမ္းဆက္ပါတယ္။ 'ငါ့တူေရ ဘြားဘြားႀကီးဆံုးတာ ခုနစ္ႏွစ္ျပည့္ၿပီ။ အဲဒါဘြားဘြားႀကီးကိုရည္စူးၿပီး ဆြမ္းကပ္ခ်င္တယ္။ ဘြားဘြားႀကီး အမွတ္တရပြဲေလးလည္း လုပ္ခ်င္ေသးတယ္။ အဲဒါတိုင္ပင္ရေအာင္ မင္း ေက်ာက္ဆည္ကိုျပန္ေရာက္ရင္ လာခဲ့ပါဦး'ဆိုလို႔ ကြၽန္ေတာ္ ေက်ာက္ဆည္ျပန္ေရာက္ေရာက္ခ်င္း...