ဆရာဝန္ေျပာၾကား က်န္းမာေရးစကား

ဒီတစ္ခါဂ႐ုစိုက္ဖို႔ အႀကံျပဳခ်င္တာကေတာ့ ေကာင္းမြန္ေသာအိပ္စက္ျခင္းကို ဂ႐ုစိုက္ေပးဖို႔ေပါ့။ အိပ္စက္ျခင္းဟာ ေန႔စဥ္ေန႔တိုင္းလိုလို ႀကံဳလာခဲ့ရေတာ့ အဆန္းမဟုတ္သလို ဂ႐ုစိုက္ေနဖို႔ မလိုသလိုမ်ိဳး ထင္ျမင္ေနတတ္ၾကပါတယ္။ အလြယ္တကူ ပုံမွန္အိပ္ေနစဥ္မွာ အိပ္စက္ျခင္းရဲ႕တန္ဖိုးကို သတိမထားမိဘဲ ေနတတ္ၾကပါတယ္။ Personal Hygiene ေခၚ တစ္ကိုယ္ေရသန္႔ရွင္းမႈကို ဂ႐ုစိုက္မွ ခႏၶာကိုယ္က်န္းမာႏိုင္သလို Sleep Hygiene ေခၚ ႏွစ္ႏွစ္ၿခိဳက္ၿခိဳက္ ၾကည္ၾကည္လင္လင္ လုံေလာက္စြာ သီးသန္႔ အိပ္စက္ျခင္းကို အိပ္စက္ႏိုင္ရန္ ဂ႐ုစိုက္တဲ့အေလ့အထဟာလည္း စိတ္က်န္းမာေရးအတြက္ မ်ားစြာအေရးႀကီးပါတယ္။ လံုေလာက္စြာမအိပ္ရျခင္း၊...

ဆီးခ်ိဳ၊ ေသြးခ်ိဳေဝဒနာရွင္မ်ား က်န္းမာေစရမည္

ကမၻာ့ဆီးခ်ိဳေရာဂါကာကြယ္ထိန္းသိမ္းေရးေန႔ ကမၻာ့ဆီးခ်ိဳ၊ ေသြးခ်ိဳေရာဂါကာကြယ္ထိန္းသိမ္းေရးေန႔အား ဂုဏ္ျပဳေသာပြဲႀကီးၿပီးခဲ့ေပၿပီ။ ဆီးခ်ိဳ၊ ေသြးခ်ိဳေရာဂါအေၾကာင္း ျပည့္စုံစြာနားလည္ႏိုင္ေရးအတြက္ေဖာ္ျပလိုပါသည္။ ဆီးခ်ိဳေရာဂါဆိုသည္မွာ ခႏၶာကိုယ္အတြင္းရွိ အေသြး၊ အသား၊ ဆီးမ်ားထဲတြင္ အခ်ိဳသၾကားဓာတ္လြန္ကဲေနျခင္းႏွင့္ ခႏၶာကိုယ္အတြင္းမွ ရွိရင္းစြဲသၾကားဓာတ္ကို ကုန္လြန္ေအာင္ မသုံးစြဲႏိုင္ဘဲ ပိုလၽွံေနျခင္းကို ဆီးခ်ိဳ၊ ေသြးခ်ိဳေရာဂါဟုေခၚပါသည္။ သၾကားဓာတ္မလြန္ကဲရန္ ထိန္းျခင္းသေဘာမွာ လုပ္အားအတြက္ အသုံးက်သည့္သၾကားဓာတ္အျဖစ္မွ လူကိုဒုကၡေပးမည့္ အပိုအလၽွံသၾကားဓာတ္အျဖစ္သို႔ ခႏၶာကိုယ္အတြင္း၌မျဖစ္ရေလေအာင္ "အင္ဆူလင္"ေခၚ သၾကားထိန္းဓာတ္ကိုသရက္႐ြက္မွ ထုတ္ေပးပါသည္။ ဆီးခ်ိဳသမား အင္ဆူလင္ဓာတ္ခ်ိဳ႕တဲ့ေလ်ာ့နည္းေနပါက ကုသေရးအတြက္ အင္ဆူလင္အတုေဖာ္စပ္ထားေသာေဆးမွာ ဆီးခ်ိဳ၊ ေသြးခ်ိဳေရာဂါကုေဆးဟုေခၚပါသည္။...

ဆရာဝန္ေျပာၾကား က်န္းမာေရးစကား

Todays Geriatric Medicine လင့္က ေဆာင္းပါးမွာဖတ္႐ႈခ်က္American Heart Association က ေသြးေပါင္ခ်ိန္ ၁၃၀/၈၀ နဲ႔အထက္ဆိုရင္ ေသြးတိုးေရာဂါလို႔ ေျပာင္းလဲသတ္မွတ္ၿပီး ေစာစီးစြာကုသသင့္တယ္လို႔ ကုသမႈလမ္းညႊန္အသစ္မွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ အရင္ကလို ေသြးေပါင္ခ်ိန္ ၁၄၀/၉၀ မဟုတ္ေတာ့ပါဘူး ေသြးေပါင္ခ်ိန္ ၁၃၀/၈၀ ေလာက္ကစၿပီး ေနာက္ဆက္တြဲဆိုးက်ိဳးေတြ ျဖစ္လာႏိုင္တာကို ေတြ႕ရွိရလို႔ျဖစ္ပါတယ္။ ေသြးေပါင္ခ်ိန္ ၁၃၀/၈၀ ျဖစ္တာနဲ႔ ေဆးေသာက္ရမွာမဟုတ္ပါဘူး။ ဒါဟာ သတိျပဳရမယ့္အေျခအေနတစ္ခုျဖစ္လို႔ ေသြးေပါင္က်ဖို႔ အျခားနည္းလမ္းေတြျဖစ္တဲ့ (non-pharmacological...

ဆရာဝန္ေျပာၾကား က်န္းမာေရးစကား

ဝက္သက္ေရာဂါက ဟိုအရင္တုန္းကဆိုရင္ တစ္ႏိုင္ငံလုံး ဒါနဲ႔ေသၾကတာက အမ်ားႀကီးပဲ။ ဒါေပမဲ့ ကာကြယ္ေဆးေပၚလာေတာ့ ျဖစ္ပြားႏႈန္းနဲ႔ ေသဆုံးႏႈန္းေတာ္ေတာ္ေလး နည္းသြားတယ္။ အဲဒီေနာက္ပိုင္း ႏွစ္ႀကိမ္ျပန္ထုတ္တဲ့အခါ ပိုေတာင္နည္းသြားေသးတယ္။ ဝက္သက္ကာကြယ္ေဆးဟာ အႏၲရာယ္လည္း ကင္းပါတယ္။ ႏိုင္ငံေတာ္ကလည္း အခမဲ့ထိုးေပးေနတယ္။ ကိုယ့္ကေလးကို ဝက္သက္ကာကြယ္ေဆး၊ ဝက္သက္၊ ဂ်ိဳက္သိုးကာကြယ္ေဆးကို ကိုးလမွာတစ္ႀကိမ္၊ တစ္ႏွစ္ခြဲမွာတစ္ႀကိမ္ မပ်က္မကြက္ထိုးေပးရင္ ဒီေရာဂါရဲ႕အႏၲရာယ္ကေန ကင္းေဝးပါမယ္။ ဝက္သက္အျပင္ ဂ်ိဳက္သိုးကာကြယ္ေဆးကိုပါ ထည့္ထိုးေပးျခင္းက ဂ်ိဳက္သိုးေရာဂါကလည္း အႏၲရာယ္ရွိပါတယ္။ ဂ်ိဳက္သိုးေရာဂါက်ေတာ့ လူႀကီးျဖစ္ျဖစ္၊ ကေလးျဖစ္ျဖစ္ အသက္အ႐ြယ္အႀကီးေတြမွာျဖစ္ရင္...

ဆရာဝန္ေျပာၾကား က်န္းမာေရးစကား

အမ်ိဳးသမီးကင္ဆာေရာဂါေတြထဲမွာ သားအိမ္ေခါင္းကင္ဆာအျဖစ္မ်ားေနပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး သားအိမ္ေခါင္းကင္ဆာက ေရာဂါျဖစ္လာလို႔ ေဆး႐ုံေရာက္လာၿပီဆိုရင္ အဆင့္ေတြျမင့္မွ ေရာက္လာတာျဖစ္တယ္။ အဲဒါကို ကၽြန္မတို႔ အရမ္းစိတ္မေကာင္းျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သားအိမ္ေခါင္းကင္ဆာျဖစ္ပြားမႈႏႈန္းလည္း က်ဆင္းေအာင္၊ ျဖစ္ၿပီးသားဆိုလည္း ေစာေစာစီးစီးလာၿပီးကုသပါလို႔ အမ်ိဳးသမီးထုကို တိုက္တြန္းခ်င္ပါတယ္။ အေရးႀကီးဆုံးကေတာ့ မျဖစ္ခင္က ႀကိဳတင္ကာကြယ္ၾကပါ။ မိမိပတ္ဝန္းက်င္က အမ်ိဳးသမီးငယ္ေတြကို သားအိမ္ေခါင္းကင္ဆာကာကြယ္ေဆးထိုးေပးၿပီး ကာကြယ္ေပးလို႔ရပါတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ အသက္ ကိုးႏွစ္နဲ႔ (၁၄)ႏွစ္မွာ မမီလိုက္ရင္လည္း အသက္ (၂၀)နဲ႔ အသက္(၂၅)ႏွစ္အိမ္ေထာင္မက်ခင္မွာ ကာကြယ္ေဆးထိုးလို႔ရပါတယ္။ ေနာက္တစ္ခ်က္က...

သတိျပဳစရာဆုံဆို႔နာေရာဂါ

ဆုံဆို႔နာဟုသိေနၾကေသာ ဒစ္သီရီးယား(Diptheria) ေရာဂါသည္ ယခုကဲ့သို႔ ခ်မ္းေအးေသာဥတုအခ်ိန္အခါတြင္ သတိျပဳစရာေရာဂါဆိုးတစ္ခုျဖစ္သည္။ အာခံတြင္းအတြင္းတြင္ရွိေနေသာ ပသိ(Tonsils)၊ လည္ေခ်ာင္းႁပြန္(Pharyx)၊ လည္ေခ်ာင္း၊ အသံအိုး(Laryx) ႏွာေခါင္း(Nose) စေသာေနရာမ်ားမွ ႏူးညံ့ေသာအေရျပားမ်ား (Membranes)၊ တစ္ခါတစ္ရံ မ်က္ခြံအတြင္းသားႏွင့္မိန္းမကိုယ္အေရျပား(Vulva)တို႔တြင္ ႐ုတ္တရက္ ျဖစ္ေပၚတတ္ေသာ နာက်င္ေရာင္ရမ္းၿပီး အနာျဖစ္တတ္သည့္ ေရာဂါပိုး(Bacteria) ေၾကာင့္ျဖစ္ေသာ ေရာဂါတစ္မ်ိဳးျဖစ္သည္။ ဆုံဆို႔နာဟုေခၚၾကေသာ္လည္း အျခားႏူးညံ့ေသာ အေရျပား(Mucous Membranes)မ်ားတြင္လည္း ျဖစ္တတ္သည္ဟုဆိုသည္။ ယခုေရးသားလိုသည့္ေရာဂါသည္ ကူးစက္ျမန္ၿပီး အႏၲရာယ္ရွိသည့္ ဆုံဆို႔နာ(Diptheria) ေရာဂါအေၾကာင္းျဖစ္သည္။ ဆုံဆို႔နာေရာဂါကို ေကာရီနီဘက္တီယမ္းပိုး (Corynebucterium Diptheria)...

ဆရာဝန္ေျပာၾကား က်န္းမာေရးစကား

ေျပာင္းလဲလာတဲ့ ေခတ္အေျခအေနမ်ားၾကားမွာ ခ်စ္သူစုံတြဲမ်ား အတူေနျခင္းကိစၥေတြနဲ႔ပတ္သက္လို႔ သႀကၤန္ကာလေတြနဲ႔အျခားေသာ ပြဲေတာ္ကာလေတြမွာ ေတြ႕ျမင္ရတယ္။ အခုေခတ္မွာေတာ့ အရင္တုန္းက သတိမထားမိတဲ့ ခ်စ္သူမ်ားေန႔မွာလည္း ဒီလိုမ်ိဳးကိစၥေတြပါလာတယ္။ အႏၲရာယ္ေတြရွိလာတယ္။ ဒီအႏၲရာယ္ကလည္း ခ်ိဳၿမိန္လွပတဲ့ အထုပ္အပိုးအျဖစ္နဲ႔ ေရာက္လာတဲ့အခါက်ေတာ့ ဒီအႏၲရာယ္ကို စိတ္မဝင္စားနဲ႔လို႔ ေျပာလို႔ရမွာလည္း မဟုတ္ဘူး။ အႏၲရာယ္အနည္းဆုံးျဖစ္ေအာင္ လူငယ္၊ လူႀကီးေတြက မ်ိဳးဆက္ပြားက်န္းမာေရးအသိပညာကို သိရွိထားဖို႔လိုပါတယ္။ ကြန္ဒုံးသုံးျခင္းစတဲ့ အတတ္ႏိုင္ဆုံးအႏၱရာယ္မျဖစ္ေအာင္ ေနထိုင္နည္းေတြရွိတယ္။ ေနာက္ဆက္တြဲ အႏၱရာယ္မ်ားျဖစ္တဲ့ က်န္းမာေရး၊ လူမႈေရး၊ ဘ၀အခ်ိဳးအေကြ႕အေျပာင္းအလဲျဖစ္သြားႏိုင္တဲ့ အႏၲရာယ္လည္းပါပါတယ္။...

ဆရာဝန္ေျပာၾကား က်န္းမာေရးစကား

ဒီကေန႔အခ်ိန္အခါမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံအပါအဝင္ ကမၻာ့ႏိုင္ငံအသီးသီးမွာ ေလထုညစ္ညမ္းျခင္းကို ေတာ္ေတာ္ေလးခံစားေနရပါတယ္။ လူဦးေရထူထပ္လာတာနဲ႔အမၽွ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးလုပ္ငန္းေတြလုပ္လာတဲ့အခါမွာ စက္႐ုံ၊ အလုပ္႐ုံေတြမ်ားလာတယ္။ အခိုးအေငြ႕ေတြ ထြက္လာတာကတစ္ဆင့္ ေလထုညစ္ညမ္းမႈေတြ ျဖစ္လာတယ္။ ေလထုညစ္ညမ္းျခင္းကတစ္ဆင့္ အသက္႐ႉလမ္းေၾကာင္းဆိုင္ရာေရာဂါေတြဟာ ေတာ္ေတာ္ေလးကို အျဖစ္မ်ားလာတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံက ျပည္သူလူထုအေနနဲ႔လည္း ေလထုညစ္ညမ္းျခင္းျပႆနာကို အေလးထားစဥ္းစားဖို႔လိုလာၿပီ။ တခ်ိဳ႕လည္း ဒါကိုဂ႐ုစိုက္ေနၾကပါတယ္။ လူထုအားလုံးပါဝင္ၾကဖို႔လိုတယ္။ ဥပမာအားျဖင့္ တစ္ေယာက္ခ်င္းစီေျပာမယ္ဆိုရင္ တစ္ေန႔ ေဆးလိပ္ ၁၀ လိပ္ေလာက္ေသာက္တဲ့သူဆိုရင္ တစ္လိပ္ေလာက္ ေလၽွာ႔ေသာက္မလား။ ကိုယ္ပိုင္ကားနဲ႔သြားေနက်သူက တစ္ရက္ေလာက္ ကားမေမာင္းပဲအိမ္မွာပဲ...

အတက္ေရာဂါအေၾကာင္းသိေကာင္းစရာ

ျမန္မာႏိုင္ငံ အတက္ေရာဂါစီမံခ်က္၏စီမံခ်က္မန္ေနဂ်ာ ပါေမာကၡေဒါက္တာစမ္းဦးႏွင့္ေတြ႕ဆုံျခင္း ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အတက္ေရာဂါျဖစ္ပြားမႈႏႈန္းသည္ တစ္ႏိုင္ငံလုံးအတိုင္းအတာအရ မသိရေသးဘဲ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္မွ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္အထိ ၿမိဳ႕နယ္ ၁၂ ၿမိဳ႕နယ္တြင္ စစ္တမ္းတစ္ရပ္ျပဳလုပ္ခ်က္အရ လူတစ္ေထာင္တြင္ တစ္ဦးမွႏွစ္ဦးခန္႔အထိ ျဖစ္ပြားမႈရွိေနသည္။ က်န္းမာေရးႏွင့္အားကစားဝန္ႀကီးဌာနက ေဆာင္႐ြက္ေနသည့္ အတက္ေရာဂါစီမံခ်က္ႏွင့္ပတ္သက္၍ ျမန္မာႏိုင္ငံအတက္ေရာဂါစီမံခ်က္၏စီမံခ်က္မန္ေနဂ်ာပါေမာကၡေဒါက္တာစမ္းဦးႏွင့္ေတြ႕ဆုံေမးျမန္းမႈကို ဇန္နဝါရီ ၁၆ ရက္တြင္ စံေတာ္ခ်ိန္သတင္းစာ၌ ေဖာ္ျပခဲ့ၿပီးျဖစ္ပါသည္။ ယခုဆက္လက္၍အတက္ေရာဂါအေၾကာင္းမ်ားကို ဆက္လက္ေဖာ္ျပလိုက္ပါသည္။ ေမး - အတက္ေရာဂါအေၾကာင္းကိုသိပါရေစ။ ေျဖ - အတက္ေရာဂါက ဦးေႏွာက္အတြင္းမွာရွိတဲ့ လၽွပ္စီးေၾကာင္းေတြ...

ဆရာဝန္ေျပာၾကား က်န္းမာေရးစကား

ကေလးတစ္ေယာက္က ႀကီးထြားမႈေႏွးတယ္။ သူ႕ရဲ႕ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈေတြသိပ္မေကာင္းဘူးဆိုရင္ သူဟာ မိခင္ျဖစ္လာတဲ့အခါမွာ သူ႕ကေလးရဲ႕ ႀကီးထြားမႈေတြလည္း ေႏွးတယ္။ မ်ိဳး႐ိုးဗီဇေပၚမွာ မူတည္ပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္ကတည္းက ေက်ာက္ကပ္ရဲ႕ပ်က္စီးမႈေတြက စၿပီးရွိလာမယ္။ အထဲမွာ ေက်ာက္ကပ္အဆို႔ေလးေပ်ာက္သြားရမယ့္အခ်ိန္မွာ မေပ်ာက္ဘဲနဲ႔က်န္ေနတယ္ဆိုရင္ ေမြးလာရင္ သူက ဆီးမထြက္ႏိုင္ေတာ့ဘူး။ အဆို႔က ပိတ္ေနမယ္။ ဆီးေတြကအေပၚကို ျပန္တက္တယ္။ ေက်ာက္ကပ္မွာ ေရအိတ္အႀကီးႀကီးေတြ ျဖစ္သြားတယ္။ ေက်ာက္ကပ္အသားေတြ ပိပိလာၿပီးေတာ့ ေက်ာက္ကပ္က အလုပ္မလုပ္ေတာ့ဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ဘယ္အခ်ိန္ကတည္းကစၿပီးေတာ့ သတိထားရမလဲဆိုရင္ မိခင္၊ ဖခင္ျဖစ္မယ့္...